Laten we beginnen bij een definitie: Lean bouwen is het continu verbeteren van hoe je werkzaamheden uitvoert in de bouw. Je doet dit om verspilling te verminderen, met als grote doelstelling om verspilling helemaal te voorkomen. ‘Verspilling’ gaat hier bijvoorbeeld over tijd en materialen, maar ook het verbeteren van communicatie en de informatiestroom.

Een kanttekening over Lean werken en Lean management
Sommige mensen noemen het Lean werken, anderen noemen het Lean management; beide komen op hetzelfde neer. In deze blog gebruiken wij het beide termen door elkaar en bedoelen we hetzelfde.

Wat is Lean bouwen?

Wanneer je aan de slag gaat met het verbeteren van je werkprocessen en het verminderen van verspilling, ben je bezig met Lean management. Lean management in de bouw heeft 3 hoofdzakelijke kenmerken:

   1. Ervoor zorgen dat alle werkzaamheden die uitgevoerd worden, daadwerkelijk waarde toevoegen.
   2. Het verminderen of zelfs voorkomen van verspilling van bijvoorbeeld energie, tijd, of geld.
   3. Blijven analyseren en verbeteren.

Werken volgens het Lean principe betekent dat je altijd leert van je fouten. Fouten kunnen altijd worden gemaakt, maar binnen Lean is dat eigenlijk iets om blij van te worden: zolang er fouten zijn, zijn er verbeter kansen.

De kenmerken van Lean werken

Het Lean Management Instituut heeft bepaalde kenmerken opgesteld die door Joost de Vree verder zijn uitgewerkt. Lean werken betekent dat je – kijkend naar de werkzaamheden – altijd bezig bent met:

1. De waardebepaling het product of een handeling. 
Je kijkt hierbij naar wat waarde toevoegt voor de klant.
2. Handelingen optimaliseren. 
Lean werken betekent dat je altijd kijkt naar hoe je de werkzaamheden die waarde toevoegen kunt verbeteren.
3. Zo veel mogelijk verspilling voorkomen. 
Zoals eerder genoemd gaat verspilling om de breedste zin van het woord. Je probeert dus onder andere doorlooptijden te verkorten, inzet van andere partijen optimaal in te plannen, en dubbele werkzaamheden te voorkomen.
4. Het verminderen van werkzaamheden die geen waarde toevoegen. 
Sommige taken leveren weinig tot geen waarde, maar kun je toch niet helemaal uit het proces weghalen. Probeer deze taak zo kort mogelijk te houden.
5. Denken vanuit een ‘vraaggestuurd systeem’. 
Soms wordt dit ook denken vanuit ‘pull’ in plaats van ‘push’ genoemd. Het betekent dat je jouw werkprocessen zo veel mogelijk inricht om in te spelen op bestaande vragen van klanten.
6. Continu verbeteren van je werkzaamheden. 
Kijk altijd naar hoe je werkzaamheden kunt verbeteren. Dit betekent dat fouten niet verstopt moeten worden, maar dat je deze definitief oplost.
7. Streven naar een lerende organisatie. 
Nogmaals, fouten zijn leermomenten. Om echt Lean te kunnen werken in de praktijk, moet je ruimte hebben om fouten te bekijken en verbeteren.